sọ khỉ
Định nghĩa
Danh từ:
- Một loại cây gỗ lớn: "sọ khỉ" là tên gọi của một loại cây thuộc họ Dầu (Dipterocarpaceae), có tên khoa học là Kayea (nay thường được xếp vào chi Mesua). Cây này cho gỗ tốt, thường được dùng trong xây dựng và đóng đồ.
- Quả của cây sọ khỉ: đôi khi từ này cũng chỉ quả của loại cây trên, có hình dáng đặc biệt.
Tính từ (ít dùng, mang tính ẩn dụ):
- Có hình dạng giống hộp sọ của khỉ: dùng để mô tả vật gì đó có hình thù kỳ dị, tròn và lõm giống như đầu lâu của loài khỉ.
Ví dụ sử dụng
Danh từ:
- Cây sọ khỉ mọc nhiều ở rừng nhiệt đới. (Loại cây này phổ biến trong các khu rừng ẩm ướt.)
- Gỗ sọ khỉ rất cứng và bền, thường được dùng làm cột nhà. (Gỗ từ cây này có độ bền cao, thích hợp cho xây dựng.)
- Quả sọ khỉ có vỏ cứng, bên trong chứa hạt. (Hình dạng quả giống như đầu khỉ, vỏ rắn chắc.)
Tính từ (ẩn dụ):
- Chiếc mũ có hình sọ khỉ trông rất ngộ nghĩnh. (Chiếc mũ có dạng lồi lõm giống đầu lâu khỉ.)
Các cách sử dụng nâng cao
"cây sọ khỉ": cụm từ chỉ chính xác loài cây thân gỗ.
- Cây sọ khỉ cho bóng mát và gỗ quý. (Loại cây này vừa có giá trị sinh thái vừa có giá trị kinh tế.)
"gỗ sọ khỉ": loại gỗ từ cây này, thường được đánh giá cao về độ chịu lực.
- Gỗ sọ khỉ thường được dùng đóng tàu thuyền. (Gỗ này chống thấm nước tốt, phù hợp với môi trường ẩm ướt.)
Biến thể và từ gần giống
Sọ (danh từ): hộp sọ, phần xương đầu.
- Sọ người có cấu trúc phức tạp. (Hộp sọ bảo vệ não bộ.)
Khỉ (danh từ): loài động vật linh trưởng.
- Khỉ sống thành bầy đàn trong rừng. (Loài vật thông minh, leo trèo giỏi.)
Từ đồng nghĩa
Kayea (danh từ, thuật ngữ khoa học): tên gọi cũ của chi thực vật này.
- Các nhà thực vật học gọi cây này là Kayea. (Tên Latinh thường được dùng trong nghiên cứu.)
Cây dầu sọ khỉ (danh từ): tên gọi khác, nhấn mạnh họ thực vật.
- Cây dầu sọ khỉ có nhựa thơm. (Nhựa cây được dùng trong công nghiệp.)
Thành ngữ liên quan
- Không có thành ngữ phổ biến: "sọ khỉ" là từ chuyên ngành thực vật, ít xuất hiện trong văn nói hay thành ngữ thông thường. Tuy nhiên, trong một số vùng, người ta dùng từ này để chỉ những vật có hình thù kỳ lạ.